Каштоўныя паперы

Аблігацыя -- пазыковая каштоўная папера, якая сведчыць права яе ўладальніка на атрыманне ад кампаніі-эмітэнта аблігацыі ў прадугледжаны тэрмін яе намінальнага кошту, а таксама вызначанага ў ёй даходу.

Аблігацыі могуць выпускацца (эмітавацца) у дакументарнай (на спецыяльных бланках) або бездакументарнай (у выглядзе запісаў на рахунках) формах.

Уся інфармацыя па аблігацыях змяшчаецца ў Праспекце эмісіі, у тым ліку: звесткі аб эмітэнце аблігацый, яго фінансавым стане і планах развіцця, звесткі аб забеспячэнні аблігацый, стаўцы даходу па іх, парадку іх размяшчэння, правах і абавязках эмітэнта і інвестара, а таксама іншыя звесткі, склад якіх устанаўліваецца заканадаўствам. Кампанія-эмітэнт, як правіла, размяшчае эмісійныя дакументы на Адзіным партале фінансавага рынку, уласным сайце і/або ў кропках продажаў.

Размяшчэнне аблігацый -- продаж аблігацый іх першаму ўладальніку.

Абарачэнне аблігацый -- здзяйсненне грамадзянска-прававых здзелак, якія цягнуць за сабой пераход правоў на аблігацыі ад іх першага або кожнага наступнага ўладальніка да іншай асобы. Абарачэнне дакументарных аблігацый ажыццяўляецца шляхам простай перадачы аблігацыі ад аднаго яе ўладальніка да іншага. Абарачэнне бездакументарных аблігацый ажыццяўляецца шляхам заключэння бакамі дагавораў куплі-продажу аблігацый у гандлёвай сістэме ААТ «Беларуская валютна-фондавая біржа» з выкарыстаннем паслуг брокера, або на неарганізаваным (пазабіржавым) рынку з абавязковай рэгістрацыяй здзелкі ў прафесійнага ўдзельніка рынку каштоўных папер.

Бягучы кошт аблігацыі -- кошт аблігацыі на пэўную дату ў перыяд яе абарачэння. Бягучы кошт аблігацыі = намінал аблігацыі + накоплены даход па ёй на дату куплі. Г. зн. кожны дзень аблігацыя становіцца даражэй на суму працэнтаў, «накопленых» за мінулы дзень. Парадак разліку бягучага кошту аблігацыі ўстанаўліваецца Праспектам эмісіі.

Парадак разліку даходу па аблігацыях устанаўліваецца Праспектам эмісіі.

У адпаведнасці з арт. 149 Грамадзянскага кодэкса Рэспублікі Беларусь аднаўленне правоў па згубленых аблігацыях на прад'яўніка ажыццяўляецца судом у парадку, прадугледжаным працэсуальным заканадаўствам. Асаблівасці разгляду спраў аб аднаўленні правоў па аблігацыях на прад'яўніка вызначаны ў раздзеле 8 Грамадзянскага працэсуальнага кодэкса Рэспублікі Беларусь (далей -- ГПК).

Пры страце аблігацыі на прад'яўніка, асобе, якая страціла аблігацыю, неабходна звярнуцца ў суд па месцы знаходжання ўстановы банка, якое выдала аблігацыю, з заявай аб аднаўленні правоў.

У сілу арт. 385 ГПК пры ўзбуджэнні справы ў сувязі са стратай аблігацыі на прад'яўніка, суддзя ў парадку падрыхтоўкі справы выносіць пастанову аб забароне вырабляць па ёй плацяжы і выдачы, якая адразу ж накіроўваецца для выканання ў ААТ «ААБ Беларусбанк».

Пасля таго, як суд вынесе пастанову аб аднаўленні правоў па згубленых аблігацыях, асобе, якая страціла аблігацыю, неабходна звярнуцца ва ўстанову банка, у якой набывалася страчаная аблігацыя з вышэйназванай пастановай. На падставе паступіўшай пастановы суда аб аднаўленні правоў па страчаных аблігацыях, установа банка ажыццяўляе выплату належных па іх грашовых сродкаў (намінальны кошт аблігацыі і неатрыманы працэнтны даход) у адпаведнасці з умовамі пагашэння (датэрміновага пагашэння) аблігацый, вызначанымі ў Праспекце эмісіі аблігацый.